Игътибар! Талпан йогышы

2019 елның 8 мае, чәршәмбе

Татарстан Республикасында (Татарстан) гигиена һәм эпидемиология үзәге 5 майдан алып 15 майга кадәр  талпан йогышын профилактикалау мәсьәләләре буенча "Кайнар линия" үткәрә.Барлык кызыксындырган сораулар буенча халык түбәндәге телефоннар буенча мөрәҗәгать итә ала: - кулланучылар хокукларын яклау һәм кеше иминлеге өлкәсендә күзәтчелек буенча федераль хезмәтнең Бердәм консультация үзәгенә 8 800 555 49 43 телефоны буенча. - «Татарстан Республикасында (Татарстан) гигиена һәм эпидемиология үзәге» федераль бюджет сәламәтлек саклау учреждениесендә эш көннәрендә 9 сәгатьтән 12 сәгатькә кадәр, 13 сәгатьтән 17 сәгатькә кадәр, 8 (843) 221 90 24 телефоны буенча.

Белешмә.
Хәзерге вакытта республикада талпан энцефалиты вируслы энцефалитны (алга таба - КВЭ), иксод талпан боррелиозларын, гранулоцитар анаплазмозларын (алга таба - ДАЧ), кешенең моноцитар эрлихиозын (алга таба - МЭЧ) күчерүче уңай климат шартлары бар.
Талпан энцефалиты буенча Татарстан Республикасының 30 административ территориясе: Әгерҗе, Азнакай, Аксубай, Актаныш, Әлки, Алексеевск, Әлмәт, Баулы, Бөгелмә, Алабуга, Зәй, Лениногорск, Менделеевск, Минзәлә, Мөслим, Түбән Кама, Яңа Чишмә, Нурлат, Саба, Спас, Тукай, Теләче, Чистай, Чирмешән, Ютазы, Биектау, Югары Ослан, Лаеш районнары, Яр Чаллы шәһәре, Казан шәһәре, ирсодлы талпан боррелиозы буенча эндемияле территория булып – республиканың бөтен территориясе тора.

Талпан инфекцияләре кузгатучы кешегә талпан талаганнан соң беренче сәгатьләрендә тапшырыла, талпан һөҗүм итүе урманга, урман паркына, шәхси бакча кишәрлекләрендә, кием-салымга, чәчәкләр белән, йорт хайваннарының йонына талпан салганда килеп чыгарга мөмкин.

Талпан энцефалитын йоктыруга яше һәм җенесенә карамастан, барлык кешеләр дә кабул итә.

Урманга бару белән бәйле эшчәнлек алып баручы затлар – леспромхоз, геологик разведка партияләре хезмәткәрләре, автомобиль һәм тимер юллар төзүчеләр, нефть һәм газ үткәргечләр, электр тапшыру линияләре, топографлар, аучылар, туристлар аеруча куркыныч тудыра. Шәһәрлеләр шәһәр яны урманнарында, урман паркларында, бакча кишәрлекләрендә зарарлана.
Татарстан Республикасы (Татарстан) гигиена һәм эпидемиология үзәге  ял итү урыннарына һәм урман массивларына барганда шәхси саклану чараларын үтәү зарурилыгы турында искә төшерә: якты бертөсле кием кию, талпан кермәслек баш киемнәре. Талпаннар саклану өчен акарицид һәм акарицид-репеллент , әйтик, югары, 25-30% тан да ким булмаган репеллент , диэтилтолуамид (ДЭТА) эчтәлеге кулланыла. Препаратларны куллану алдыннан инструкция белән танышырга кирәк. Исегездә тотыгыз, үләнгә утырырга яки ятарга, биналарга чүпләнгән чәчәкләр салырга ярамый. Һәр 15-20 минут саен талпаннар булу өчен кием – салым, тән һәм чәчләрне даими тикшереп торырга; машина кую урыннары үләннән яки комлы туфракта коры нарат урманнарында оештырырга киңәш ителә.

Мөһим!
Талпан тешләгән очракта талпанны бетерү буенча квалификацияле ярдәм алу өчен яшәү урыны буенча медицина оешмасына мөрәҗәгать итәргә кирәк.
Медицина оешмасына мөрәҗәгать итү мөмкинлеге булмаганда, талпанны түбәндәге шартларны үтәгәндә бетерергә кирәк:
- талпанны чиста тукымалар (марль) белән әйләндереп алу, авыз аппаратына мөмкин кадәр якынайрак, тешләнгән урынга перпендикуляр  тотып, җәсәдне агу тирәсендә талпаннан борырга, аны тире катламнарыннан алырга;
- тешләнгән урынны әлеге максатлар өчен яраклы булган теләсә нинди чара белән (70% спиртлы эчемлек, йод һәм тд.);
- талпан алганнан соң сабын белән кулларны җентекләп юарга кирәк;
- әгәр кара нокта калса (хоботка яки талпанның башы өзелү), йод белән эшкәртергә.

Әгәр талпан мөстәкыйль рәвештә чыгарылган булса, аны саклап калырга һәм кыска вакыт эчендә медицина учреждениесенә мөрәҗәгать итәргә кирәк, ул талпанны тикшеренүгә китерәчәк һәм зыян күрүчегә кирәкле медицина ярдәме күрсәтәчәк, йә талпанны түләүле нигездә «Татарстан Республикасында Гигиена һәм эпидемиология үзәге» федераль бюджет сәламәтлек саклау учреждениесендә (Казан ш., Сеченов ур., 13а йорт) үзегезгә тапшырырга була.
Уңай нәтиҗәләр булганда талпанны вакытында тикшерү талпан инфекцияләрен вакытында профилактикалауны башларга мөмкинлек бирә.
Әгәр зыян күргән кешенең территориясеннән эндемча КВЭ буенча төшерелгән талпанны тикшерү үткәрелмәгән булса, янгынга каршы иммуноглобулин белән ашыгыч профилактика үткәрү зарур.
Барлык очракларда да талпан иммуноглобулинын кертү талпан кадаган вакыттан алып 4 тәүлек дә соңга калмыйча үткәрелә.

ТАЛПАННАР КАБУЛ ИТҮ БУЕНЧА МӘГЪЛҮМАТ
Талпан кабул итү Сеченов ур., 13а адресы буенча эш, ял һәм бәйрәм көннәрендә 9:00 дән 16:00 гә кадәр (төшке аш 12:00-13:00) үткәрелә.
Талпаннар лаборатор тикшеренүне төшереп калдырганнан соң 4 тәүлектән дә соңга калмыйча үткәрү мәслихәт.
"Татарстан Республикасында (Татарстан) гигиена һәм эпидемиология үзәге" ФБУЗ пробалар герметик рәвештә ябыла торган савытта гына кабул ителә (банкада, анализлар өчен контейнерларда (мочи/ кала).

ТАЛПАННЫ КӘГАЗЬГӘ ТАНЫКЛАНГАН ПОЛИЭТИЛЕН ПАКЕТЛАРДА ТИКШЕРҮГӘ ИЛТКӘН ОЧРАКТА ТАЛПАННАР КАБУЛ ИТЕЛМИ.
Талпаннар килешү һәм түләү төзегәннән соң тапшырыла.
Анализ нәтиҗәләрен 3 көн эчендә алырга мөмкин:
- эш көннәрендә-Сеченов бинасы ишегалдында 13а литер Б, 2 кат, 237 кабинет;
- ял һәм бәйрәм көннәрендә үзәк белгечләре Сезнең юнәлештә күрсәтелгән телефон буенча хәбәр итәчәк