Финанс мошенниклыгы

2022 елның 8 апреле, җомга

Үзеңне һәм якыннарыңны финанс мошенниклыгыннан ничек саклап калырга?

Хуҗасы рөхсәтеннән башка счетлардан акча күчерү, пароль һәм ПИН-кодлар урлау, интернетта җиңел хезмәт хакы һәм акылга сыймаслык процентларга кертемнәр, онлайн-казино - болар барысы да финанс мошенниклыгының төрләре. Җинаятьчеләр сезнең хисләрегездә  уйнап алтын таулар вәгъдә итәчәк, банклар хезмәткәрләре яки дәүләт оешмалары өчен акча алу өчен алдаячак. Алдакчыны ничек танып белергә һәм нишләргә?

Җинаятьчеләрнең корбаны булырга һәркем мөмкин. Мошенниклар акчаны онлайн, шалтыратулар һәм СМС, социаль челтәрләрдә һәм офисларда алдалый белә. Алар моны ничек эшлиләр?

Банк карталары белән мошенниклык

Сезнең картаны үз максатларында файдалану өчен, мошенникларга аның номерын, хуҗасы исемен, гамәлдә булу вакытын, CVC яки CVV номерын белергә кирәк. Алар банкоматка скиммер (банкоматта карта приемнигына сала торган махсус җайланма) һәм клавиатура өстеннән видеокамера урнаштырырга мөмкин.

Нишләргә?

1. Банкка шалтыратыгыз (номер һәрвакыт карта әйләнешендә яки банк сайтының төп битендә була), мошенник операциясе турында хәбәр итегез һәм картаны блоклагыз.

2. Исәп буенча өземтә сорагыз һәм операция белән риза булмау турында гариза языгыз.

3.         Яшәү урыны буенча полиция бүлегенә гариза белән мөрәҗәгать итегез яисә Россия Эчке эшләр министрлыгының «К» идарәсенә мөрәҗәгать итегез.

Кибермошенниклык

Әйтик, сез һәрвакыт акчаларны банк кассасында гына салдырасыз, ә карта белән бөтенләй  түләмисез. Кинәт сезгә банктан шалтыратуны сорап,сылтама белән  СМС яки хат килә. Яки банк исеменнән шалтыраталар һәм шәхси мәгълүматларны, ПИН-кодны картадан яки СМС-раслау номерын хәбәр итүләрен сорыйлар. Яки социаль челтәрләрдә кинәт бәлагә юлыккан туганнары яки дуслары исеменнән язалар (полициягә эләгәләр, машинаны бәреп төшерәләр, сумканы урлаганнар) һәм шул сумманы билгесез счетка күчерергә сорыйлар. 99,9% очракта сез мошенниклар белән эш итәсез.

Ничек алар кулына эләкмәскә?

• Билгесез сылтамаларга кермәгәз, шикле номерлар буенча шалтыратмагыз. Хәтта сылтама ышанычлы булса да, телефон дөрес булса да, һәрвакыт оешмаларның рәсми сайтларының домна исемнәре белән адресларны чагыштырыгыз, ә номерларны рәсми белешмәлекләрдә тикшерегез.
• Әгәр сезгә акча күчерү турында СМС килсә (һәм хәбәр банкның гадәти хәбәренә охшаган), ә аннары, имеш, ялгышып, сезгә акча күчергән һәм кире кайтарырга ашыкмаган кеше  шалтырата. Мондый хәл мошенник схемасына күбрәк охшаган: мөгаен, акча килмәгәндер, СМС - сезнең банктан түгел, ә сезгә җинаятьче шалтыраткан. Счетыгызның торышын тикшерегез, онлайн-банкта өземтәне куегыз яки, кемгә дә булса акча күчергәнче, банкка шалтыратыгыз.
• карталар мәгълүматларын компьютерда яки смартфонда сакламагыз.
• әгәр сезгә туганнарыгызның яки дусларның күңелсезлекләре турында хәбәр итсәләр, алар белән турыдан-туры элемтәгә керергә тырышыгыз.