Татарстанлыларга Ана капиталы чараларын кулланып күчемсез милекне ничек дөрес рәсмиләштерергә
Татарстан Росреестры һәм Россия Пенсия фонды экспертлары - күчемсез милекне дәүләт теркәве бүлеге башлыгы Энҗе Мөхәммәтгалиева һәм социаль түләүләр идарәсе җитәкчесе Ирек Хәбибуллин аңлатыла.
Татарстанда 80%тан артык гаилә ана капиталы средстволарын торак шартларын яхшыртуга җибәрә. Бу кануннарда каралган иң популяр юнәлеш. Шул ук вакытта әлеге акчаларны торак сатып алуга гына түгел, шул исәптән кредит акчаларын җәлеп итүгә дә, торак йортны төзүгә яки реконструкцияләүгә дә, шулай ук фатирдагы өлешне сатып алуга да юнәлдерергә мөмкин.
Торак шартларын яхшыртуга ана капиталын кайчан җибәрергә мөмкин?
Ана капиталы акчаларын балага 3 яшь тулгач кына торак шартларын яхшыртуга юнәлтергә мөмкин. Әмма сатып алу кредит акчалары хисабына булса, аларны сатып алуга яки торак төзүгә бала тугач та (уллыкка алынгач) җибәрергә мөмкин.
Гаризаны турыдан-туры кредит ачыла торган банкта бирергә мөмкин. Шулай итеп, ике мөрәҗәгать урынына - банкка һәм Пенсия фондына - гаиләгә бары тик банкка гына мөрәҗәгать итү җитә, анда бер үк вакытта кредит рәсмиләштерелә һәм кредитны каплауга яки беренче кертемне түләүгә гариза бирелә.
Гаризаларны һәм документлардан кирәкле белешмәләрне банклар Россия Пенсия фондының территориаль органнарына электрон каналлар буенча мөстәкыйль тапшыралар. Россия Пенсия фондының бу мәгълүмати хезмәттәшлекне МСК кысаларында гамәлгә ашыра торган кредит оешмалары исемлеге белән Россия Пенсия фондының рәсми сайтында танышырга мөмкин.
Торак шартларын яхшыртканда ана капиталын нәрсәгә юнәлдерергә мөмкин?
Ана капиталы акчаларын түбәндәгеләргә юнәлдерергә мөмкин:
- торак урын сатып алуга, индивидуаль торак төзелеше объектын төзүгә яисә реконструкцияләүгә,
- индивидуаль торак төзелешенең төзелгән яисә реконструкцияләнгән объекты өчен чыгымнарны компенсацияләү,
- кредит яисә заем, шул исәптән ипотека кредиты алганда, торак сатып алуга яисә төзүгә беренчел взнос түләү.
- Төп бурычны түләп бетерергә һәм торак сатып алуга яисә төзүгә кредит яисә заемнар буенча процентлар түләргә мөмкин.
Торак объектын Ана капиталы чаралары ярдәмендә реконструкцияләү астында нәрсә аңлашыла?
Бу индивидуаль торак йортның гомуми мәйданын арттыру. Төп шарт - әлеге эшләрне уздыру нәтиҗәсендә мәйдан ким дигәндә бер хисап нормасына артырга тиеш. Торак пунктка карап, торакның исәпкә алу нормасы 10 кв. метрдан 18 кв. метрга кадәр тәшкил итә.
Һәр гаилә әгъзаларының өлешләре нинди булырга тиеш?
Закон чыгаруда ана капиталының чараларын (чараларын) кулланып сатып алынган торак бинага милек хокукындагы өлешнең күләмен билгеләү буенча нинди дә булса махсус нигезләмәләр юк. Законда өлешләрнең килешү буенча билгеләнүе генә билгеләнгән. Әмма шул ук вакытта суд практикасы бар, аның нигезендә фатирга милек хокукында өлешләрне билгеләү ата-аналарның һәм балаларның әлеге фатир сатып алуга сарыф ителгән ана (гаилә) капиталы акчасына тигез хокуктан чыгып башкарылырга тиеш, ә ул сатып алынган барлык акчаларга түгел.
Кайсы очракларда Пенсия фонды торак шартларын яхшыртуга Ана капиталы акчаларын күчерүдән баш тартырга мөмкин?
- Документларны дөрес рәсмиләштермәгәндә (мәсәлән, сертификат хуҗасы банк реквизитларын дөрес күрсәтмәгән, ПФРга тулы булмаган документлар комплектын биргән, аны бөтенләй тәкъдим итмәгән яки соңарып тәкъдим иткән, нәтиҗәдә сату-алу килешүендә билгеләнгән түләү срогы бозылган).
- Сатып алынган йорт яисә фатир яшәү өчен яраклы булмаса. Капиталь ремонт таләп ителә торган, уңайлыклары булмаган яки йорты авария хәлендә дип табылган торак сатып алу гаиләнең торак шартларын яхшырту дип таныла алмый!
Гариза нинди срокларда карала һәм ана капиталы чаралары ничек күчерелә?
Документлар пакеты белән гаризаны карау срогы - 10 эш көне. Кайбер очракларда ул 20 эш көненә озайтылырга мөмкин. Бу срок максималь булып тора, аннан соң я Ана капиталы чаралары белән торак шартларын яхшыртуга эш итү турындагы гаризаны канәгатьләндерү турында карар, я баш тарту турындагы карар чыгарылачак.
Уңай карар чыгарылганнан соң акчаларны күчерү срогы 5 эш көне тәшкил итә.
2022 елда ана капиталы күләме
2022 елда ана капиталының үзен индексацияләү, аның хәзергә ана капиталын тулысынча тотмаган гаиләләр өчен калган средстволары да 8,4% ка үткәрелгән.
Шул рәвешле, 2022 елдан ана (гаилә) капиталы күләме:
524 527 сум 90 тиен - 2021 елның 1 гыйнварына кадәр маткапиталга хокукы барлыкка килгән һәм 2021 елның 1 гыйнварыннан башлап беренче баласы туган (уллыкка алынган) гаиләләр өчен;
693 144 сум 10 тиен - 2021 елда икенче бала туган (уллыкка алынган) һәм 2021 елның 1 гыйнварыннан башлап икенче бала туган (уллыкка алынган) һәм 2020 елның 1 гыйнварына кадәр өстәмә дәүләт ярдәме чараларына хокук барлыкка килмәгән гаиләләр өчен.
Ана (гаилә) капиталы рәвешендә гаиләгә өстәмә дәүләт ярдәме бер генә тапкыр бирелә.
Ана капиталы программасы 2026 елга кадәр озайтылды, ләкин ана капиталына сертификатның яраклылык срогы юк. Ана капиталы физик затлар керемнәренә салымнан азат ителә. Әгәр дә сез аңа хокук алдыгыз икән, аны теләсә кайсы уңайлы вакытта куллана аласыз.